Afganistan’da iktidarı elinde bulunduran Taliban yönetimi, çocuk yaşta evlilikleri resmen meşrulaştıran skandal bir aile hukuku düzenlemesi getirdi. Bu yeni düzenleme, insan hakları savunucuları tarafından çocuk evliliklerinin yasal hale getirilmesi olarak yorumlandı.
Taliban lideri Hibetullah Ahundzade tarafından onaylanan bu 31 maddelik düzenleme, “Eşler Arasında Ayrılık İlkeleri” başlığı altında, Mayıs ayı ortasında resmi gazetede yayımlandı. İnsan hakları örgütleri ve uzmanlar, bu düzenlemenin küçük yaştaki kız çocuklarının evlendirilmesine kapı araladığını vurguladı.
Afganistan’daki derin ekonomik kriz nedeniyle aileler, hayatta kalmak veya borçlarını kapatmak amacıyla henüz 20 günlük bebeklerini bile “evlilik” adı altında satmakta. İnsan hakları raporlarına göre, çocuk gelinlerin “satış fiyatı” 500 ile 3 bin dolar arasında değişiklik gösteriyor. “Girls Not Brides” adlı yardım kuruluşunun verilerine göre, Afganistan’daki kız çocuklarının neredeyse üçte biri 18 yaşından önce evlendiriliyor.
Yeni düzenlemeye göre, küçük yaşta bir kız çocuğu, ergenlik dönemine girdiğinde evliliğin iptalini talep edebilecek. Ancak bu talebin kabulü, Taliban mahkemesinin onayına bağlı olacak. Ayrıca, düzenlemede “bakire bir kızın sessiz kalması” durumunun evliliğe rıza olarak değerlendirilebileceği belirtiliyor.
Bu kararname, çocuk evlilikleri, kayıp kocalar, zorunlu ayrılıklar, süt kardeşliği bağları ve zina suçlamaları gibi durumlarda evliliklerin nasıl feshedileceği konularında da kurallar getiriyor. Düzenlemede ayrıca çocuk evlilikleri üzerindeki tüm yetkilerin babalara ve dedelere verildiği ifade ediliyor. Vasilerin “istismarcı, zihinsel olarak yetersiz ya da ahlaki bozuk” olması durumunda evliliklerin iptal edilebileceği de belirtiliyor.
